...:: ÜÇÜNCÜ AŞAMA İNCELEMELERİ ::...

Üçüncü Aşama İncelemeleri: Mevzuat, Uygulama ve Kanun Uygulayıcılar Yönünden Kaydedilen Gelişmelerin İzlenmesi

Üçüncü Aşama İncelemeleri, İkinci Aşama İncelemelerine göre daha kısa olup; içerik yönünden odaklanılacak konular bellidir,  belli başlıklara konsantre olunmaktadır.

Bu çerçevede 3. Aşama İncelemesinde ele alınacak konular üç ana başlık altında toplanabilir:

- İkinci Aşama İncelemelerinde, Ülkede tespit edilen eksikler hakkında 3. Aşama İncelemesine kadar kaydedilen gelişmeler
- İkinci Aşama İncelemesinden sonra Ülkenin iç mevzuatı veya kurumsal yapılarında gerçekleştirilen değişiklikler
- Ülkede yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile diğer anahtar konular

Lider İncelemeciler için iki ülke atanır. Tespit edilen iki ülkeden hukuk ve maliye alanında birer uzman incelemeci olarak tespit edilir. Değerlendirilecek ülkeye Sualname iletilir. Sualname standarttır ve oldukça kapsamlıdır. Ülke tarafından eksiksiz doldurulması büyük önem taşır. Zira İncelemeciler ve OECD Sekreteryası daha sonra ülke tarafından iletilen cevaplar detaylı bir şekilde incelenmekte ve 3. Aşama Raporunu Sualnameye verilen cevaplar çerçevesinde şekillendirilmektedir. Sualnamenin cevaplandırılması için ülkeye kural olarak 8 hafta verilir. Standart Sualnamenin yanı sıra İncelemeciler ve Sekretarya ilave sorular da yöneltebilmektedir.

Değerlendirilecek ülkeye Sualname iletilir. Sualname standarttır ve oldukça kapsamlıdır. Ülke tarafından eksiksiz doldurulması büyük önem taşır. Zira İncelemeciler ve OECD Sekreteryası daha sonra ülke tarafından iletilen cevaplar detaylı bir şekilde incelenmekte ve 3. Aşama Raporunu Sualnameye verilen cevaplar çerçevesinde şekillendirilmektedir. Sualnamenin cevaplandırılması için ülkeye kural olarak 8 hafta verilir. Standart Sualnamenin yanı sıra İncelemeciler ve Sekretarya ilave sorular da yöneltebilmektedir.

Değerlendirilecek ülkeye, atanan incelemeciler ve OECD Sekreteryasından yetkililer tarafından yerinde ziyaret (On-site visit) gerçekleştirilir.

Yerinde Ziyaret, panellerden oluşmaktadır ve her bir panel aşağıdaki başlıkları içerir:

- Üçüncü Aşama Sualnamesinde yer alan hususlar;
- İkinci Aşama İncelemelerinde, Ülkede tespit edilen eksikler hakkında 3. Aşama İncelemesine kadar kaydedilen gelişmeler; İkinci Aşama İncelemesinden sonra Ülkenin iç mevzuatı veya kurumsal yapılarında gerçekleştirilen değişiklikler; Ülkede yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile diğer anahtar konular;
- Özel sektör ve sivil toplumun farkındalık, uygulama ve kanun uygulayıcılar hakkındaki görüşleri.

İncelenen Ülke, değerlendirme takımınca panelde bulunmaları talep edilen hükümet yetkililerini toplantıya katılımlarını sağlamak zorundadır.  Ayrıca hükümet dışı, sivil toplum temsilcilerinin katılımları için de elinden geleni yapmakla yükümlüdür.

Hükümet harici katılımcıların panellerinde, ilgili Devlet yetkilileri herhangi bir müdahalede bulunamaz.

Yerinde inceleme ziyaretleri sırasında, inceleme ekibi, başta Adalet Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı olmak üzere ilgili Bakanlık temsilcileri ile görüşmektedir. İncelemenin bel kemiğini, rüşvet konusundaki davalara bakan hâkim ve savcılarla yapılan görüşmeler oluşturmaktadır. İnceleme ekibi ayrıca, rüşvet suçunun takibinden sorumlu emniyet makamları ve varsa yolsuzlukla ilgili uzmanlaşmış makamlarla ve ayrıca vergi denetmenleri ile görüşmektedir.

İnceleme sırasında, yabancı kamu görevlilerine rüşvet verilmesi suçuyla ilgili soruşturma, dava ve mahkeme kararları incelenmektedir. Bu suçtan dolayı herhangi bir mahkûmiyetin bulunmaması halinde ise bunun nedeni araştırılmaktadır. Zira, böyle bir soruşturma veya mahkumiyet bulunmamasının nedeninin, yabancı kamu görevlilerine rüşvet verilmesi suçu ile ilgili yasaların çeşitli nedenlerden dolayı yeterince iyi uygulanmamış olabileceği düşünülmektedir.

İnceleme ekibi, ilgili bakanlıkların yanı sıra, ihracat kredisi kuruluşları, barolar, işçi ve işveren kuruluşları ve medya ile de görüşmektedir.

OECD Sekreteryası ve incelemeciler tarafından Ülkenin performansına göre Raporun ilk hali hazırlanır. Yabancı Rüşvetle Mücadele Çalışma Grubu’nun Genel Toplantısında Rapor iki kez okunarak değerlendirilir. Ülkenin performansına göre, tavsiyeler de içeren Çalışma Grubunun Raporu kabul edilir ve OECD internet sitesinde, Ülke hakkında basın açıklamasında bulunulur.

İkinci Aşamada olduğu gibi Üçüncü Aşamada da, Çalışma Grubunca kabul edilen tavsiyelerin yerine getirilip getirilmediğine dair Ülkeden izleme/takip (follow-up) raporları talep edilmektedir.  İzleme/takip Raporları iki şekilde olmaktadır: Yazılı ve sözlü raporlar.

Üçüncü İnceleme Aşamasından sonra ülkeden, Üçüncü Aşamada tavsiye edilen konularda gelişmeleri bildirmeleri için 24 ayda bir Yazılı İzleme Raporu hazırlamaları talep edilir. Diğer yandan, sözlü izleme raporları ülkelerden otomatik olarak talep edilmemektedir. Üçüncü Aşama İnceleme Raporu Çalışma Grubunca kabul edilirken, gerekli görülen  belirli bir tavsiye veya tavsiyeler hakkında 12 ay içerisinde sözlü rapor vermelerine karar verilebilir. 

Tavsiyelerin yerine getirilmesinde kritik eksikliklerin tespiti halinde, Çalışma Grubu değerlendirilen ülkeden Üçüncü Aşama 3bis Raporu talep edebilir. Bu talep, 3 Aşama İncelemesinden sonra veya yazılı veya sözlü rapor sürecinden sonra da istenebilir.

Bu Raporun süreci, 3 Aşama İnceleme Raporu’nun hazırlanma süreciyle aynıdır. Bu çerçevede, Çalışma Grubu ikinci kez yerinde ziyaret çalışmasını talep edebilmektedir. Böyle bir uygulama sıra dışı bir istemdir. Eski incelemecilerin yerine yeni incelemeci ülkeler de belirlenebilir.
 
UHDİGM Resmi Web Sitesi © 2014 Tüm Hakları Saklıdır.
Webmaster: Selin KILIÇ
Bu Sitede Yayınlanan Tüm İçerikler, İzinsiz Kaynak Gösterilemez ve Yayınlanamaz.